Binding let trong Zero: đặt tên cho giá trị bằng let

Một cách duy nhất để đặt tên cho giá trị

Trong Zero, bạn đặt tên cho một giá trị bằng let:

let answer = 42

Cú pháp chỉ có vậy. Không có var, không có const, không có auto. Chỉ một từ khóa binding giúp ngôn ngữ luôn nhỏ gọn: cả agent lẫn con người chỉ cần học một lần rồi áp dụng ở mọi nơi.

let tạo một binding cục bộ trong phạm vi (scope) hiện tại. Sau dòng này, answer trỏ tới 42 cho đến hết khối lệnh bao quanh.

Suy luận kiểu

Trình biên dịch suy luận kiểu từ vế phải. Literal 42 mặc định có kiểu i32, nên answer là một i32. Literal "hello" là một chuỗi, nên:

let greeting = "hello"

gắn greeting với một giá trị chuỗi. Nếu bạn gọi một hàm trả về Pair<i32, u8>, binding sẽ có kiểu Pair<i32, u8>:

let pair = makePair(40, 2_u8)

Bạn không phải ghi kiểu cho mọi binding, nhờ vậy code luôn dễ đọc.

Chú thích kiểu tường minh

Khi bạn muốn ghi rõ kiểu, hoặc ép một kiểu cụ thể khi suy luận sẽ chọn kiểu khác, hãy viết kiểu sau dấu hai chấm:

let count: u8 = 10
let pair:  Pair<i32, u8> = makePair(40, 2_u8)

Chú thích kiểu cũng là gợi ý cho trình biên dịch khi một literal có thể thuộc nhiều kiểu. Literal 10 có thể là i32, i64, u8, v.v.; chú thích kiểu sẽ chốt lại kiểu nào.

Bạn cũng sẽ gặp hậu tố kiểu trên literal, một cách thay thế cho việc chú thích kiểu trên binding:

let small = 10_u8   // u8 from the literal suffix
let big   = 10_i64  // i64 from the literal suffix

Cả hai dạng đều hợp lệ. Hãy chọn dạng nào thể hiện ý định rõ nhất tại chỗ viết code.

Binding trong thực tế

Một ví dụ hoàn chỉnh dùng cả dạng suy luận lẫn dạng tường minh. Nhấn Chạy để thử:

shape Point {
    x: i32,
    y: i32,
}

fun sum(point: Point) -> i32 {
    return point.x + point.y
}

pub fun main(world: World) -> Void raises {
    let point: Point = Point { x: 40, y: 2 }
    let total = sum(point)
    if total == 42 {
        check world.out.write("point works\n")
    }
}

point được chú thích kiểu tường minh vì vế phải là một literal struct. total được suy luận: sum được khai báo trả về i32, nên binding cũng là i32.

Phạm vi và shadowing

Một binding let có hiệu lực từ dòng khai báo nó đến hết khối lệnh bao quanh. Các khối lồng nhau tạo ra phạm vi mới:

pub fun main(world: World) -> Void raises {
    let value = 1
    if true {
        let value = 2   // shadows the outer 'value' inside this block
        // here, value == 2
    }
    // back outside the if, value == 1 again
}

value bên trong không thay đổi value bên ngoài. Đó là một binding riêng, ra khỏi phạm vi tại dấu ngoặc nhọn đóng của khối if. Đây cũng là mô hình của Rust và các ngôn ngữ họ ML. Cách này đặc biệt hay dùng khi bạn muốn biến đổi một giá trị qua nhiều bước mà không phải nghĩ tên mới cho từng kết quả trung gian.

Những gì let không làm

Một vài thứ bạn có thể quen ở ngôn ngữ khác nhưng let cố ý không có:

• Khai báo chỉ có kiểu. Không có dạng let x: i32; để tạo binding chưa khởi tạo. Một binding phải có giá trị ngay tại chỗ khai báo.
• Destructuring theo mẫu (chưa có). Một số ngôn ngữ cho phép viết let (a, b) = pair. Zero được thiết kế nhỏ gọn và hiện tập trung vào binding tên đơn giản. Hãy xem tài liệu mới nhất để biết destructuring đã có hay chưa.
• Nhiều từ khóa cho các vòng đời khác nhau. Không có static, const, let mut riêng, cũng không có biến thể theo phạm vi khối hay phạm vi hàm. Chỉ một từ khóa.

Nếu bạn đến từ JavaScript, thứ gần nhất là const: một tên gắn với một giá trị cho đến hết khối, có shadowing trong các phạm vi bên trong. Nếu bạn đến từ Rust, let ở đây đóng vai trò giống let của Rust, chỉ là không có từ khóa mut tường minh.

Một mẫu hay dùng: xây dựng giá trị từng bước

Binding phát huy tác dụng khi bạn muốn viết một phép tính thành chuỗi các bước trung gian có tên. Cách này tốt cho cả người đọc lẫn agent khi suy luận cục bộ về từng dòng:

pub fun main(world: World) -> Void raises {
    let raw     = 21
    let doubled = raw * 2
    let label   = "result\n"
    if doubled == 42 {
        check world.out.write(label)
    }
}

Mỗi dòng đưa vào một dữ kiện mới để phần còn lại của hàm sử dụng. Trình biên dịch vẫn tạo ra code gọn: đặt tên cho các giá trị trung gian không tốn chi phí gì lúc chạy.

Tiếp theo: kiểu nguyên thủy

let chẳng có mấy ý nghĩa nếu không có gì để gắn. Tài liệu tiếp theo đi qua các kiểu nguyên thủy của Zero: các độ rộng số nguyên, số thực, chuỗi, cùng hai kiểu Void và Bool mà bạn sẽ gặp thường xuyên nhất.