Toán tử ba ngôi trong PHP: dạng rút gọn ?: và lồng nhau

Toán tử ba ngôi (ternary operator) là một câu if/else gói gọn trong một biểu thức: condition ? valueIfTrue : valueIfFalse. Nó trả về một trong hai giá trị, nên bạn có thể gán nó cho biến, echo nó hoặc truyền nó vào một hàm.

<?php
$age = 20;

$label = $age >= 18 ? "adult" : "minor";
echo $label, "\n";

// The same thing as an if/else
if ($age >= 18) {
    $label = "adult";
} else {
    $label = "minor";
}
echo $label, "\n";

$items = 1;
echo "You have $items " . ($items === 1 ? "item" : "items") . "\n";

Đổi $age thành 15 và $items thành 3 rồi chạy lại. Để ý cặp ngoặc quanh toán tử ba ngôi ở dòng cuối: thiếu chúng, dấu . sẽ nối các chuỗi trước và kết quả sẽ không như bạn muốn.

Toán tử ba ngôi trong template HTML

Toán tử ba ngôi là cách thường dùng để chọn class CSS, nhãn hoặc thuộc tính bên trong template. Khối này đọc ?stock= từ URL: hãy chạy nó, rồi bấm vào các liên kết trong tab Trang, cùng script đó sẽ chạy lại với một giá trị khác.

<?php
$stock = (int) ($_GET["stock"] ?? 5);
$inStock = $stock > 0;
?>
<style>
  .ok { color: #0a7; } .out { color: #c33; }
  a { margin-right: 8px; }
</style>
<p class="<?= $inStock ? 'ok' : 'out' ?>">
  <?= $inStock ? "In stock ($stock left)" : "Sold out" ?>
</p>
<button <?= $inStock ? '' : 'disabled' ?>>Add to cart</button>
<p><a href="?stock=0">stock = 0</a><a href="?stock=1">stock = 1</a><a href="?stock=12">stock = 12</a></p>

<?= ... ?> là dạng viết tắt của <?php echo ... ?>, giúp các điều kiện một dòng bên trong markup vẫn dễ đọc.

Toán tử ba ngôi rút gọn ?: (toán tử Elvis)

Bỏ phần ở giữa đi, bạn có $a ?: $b: nó trả về $a khi $a được coi là đúng, ngược lại trả về $b. Cách này tiện cho giá trị mặc định khi chuỗi rỗng hoặc 0 cũng cần thay bằng giá trị dự phòng.

<?php
$nickname = "";
$fullName = "Ada Lovelace";

echo $nickname ?: $fullName, "\n";
echo "Grace" ?: "nobody", "\n";
echo 0 ?: "zero is falsy", "\n";

// Chains read left to right
$fromForm = "";
$fromProfile = null;
echo $fromForm ?: $fromProfile ?: "Anonymous", "\n";

Các giá trị được coi là sai (falsy) gồm false, 0, 0.0, "", "0", [] và null. Nếu "0" là một câu trả lời thật trong dữ liệu của bạn (ô số lượng, mã PIN), toán tử ba ngôi rút gọn sẽ vứt nó đi.

?: và ??

Hai toán tử trông giống nhau nhưng kiểm tra những thứ khác nhau. ?: dùng giá trị dự phòng khi vế trái được coi là sai. ?? chỉ dùng giá trị dự phòng khi vế trái là null hoặc chưa được đặt, và không cảnh báo khi thiếu biến hay khóa của mảng.

<?php
$values = [0, "", "0", null, false, "php"];

foreach ($values as $v) {
    printf("%-7s  ?: gives %-8s  ?? gives %s\n",
        var_export($v, true),
        var_export($v ?: "default", true),
        var_export($v ?? "default", true));
}

$form = ["qty" => "0"];
echo "qty with ??: ", $form["qty"] ?? "1", "\n";
echo "missing key with ??: ", $form["color"] ?? "none", "\n";

Dùng ?? khi "giá trị có thể không tồn tại" (dữ liệu request, mảng cấu hình, khóa tùy chọn). Dùng ?: khi "giá trị có tồn tại nhưng có thể rỗng". Trang toán tử null coalescing trình bày chi tiết ?? và ??=.

Toán tử ba ngôi lồng nhau cần dấu ngoặc

PHP 7 đọc a ? b : c ? d : e từ trái sang phải, khác với gần như mọi ngôn ngữ khác, và cho ra kết quả sai. PHP 8 từ chối đoán:

<?php
echo $score > 90 ? "A" : $score > 80 ? "B" : "C";

PHP Fatal error:  Unparenthesized `a ? b : c ? d : e` is not supported. Use either `(a ? b : c) ? d : e` or `a ? b : (c ? d : e)` in /home/index.php on line 2

Thêm dấu ngoặc quanh toán tử ba ngôi bên trong là chạy được:

<?php
foreach ([95, 85, 70] as $score) {
    $grade = $score > 90 ? "A" : ($score > 80 ? "B" : "C");
    echo "$score => $grade\n";
}

Toán tử ba ngôi rút gọn là ngoại lệ: $a ?: $b ?: $c được phép viết không cần dấu ngoặc, như trong ví dụ Elvis ở trên.

Dùng match(true) khi có hơn hai nhánh

Toán tử ba ngôi lồng ba hay bốn tầng rất khó đọc, kể cả khi có dấu ngoặc. match với true làm đối tượng so sánh sẽ kiểm tra các điều kiện từ trên xuống dưới và trả về nhánh khớp đầu tiên:

<?php
function grade(int $score): string
{
    return match (true) {
        $score >= 90 => "A",
        $score >= 80 => "B",
        $score >= 70 => "C",
        default      => "F",
    };
}

foreach ([95, 85, 72, 40] as $s) {
    echo "$s => ", grade($s), "\n";
}

Giữ toán tử ba ngôi cho hai kết quả trên một dòng, và chuyển sang match hoặc chuỗi if/elseif ngay khi bạn cần đến kết quả thứ ba.